Işınsu Kestelli: “İzmir’in Verimli Tarım Alanları Üretimden Düşebilir”
İzmir Ticaret Borsası (İTB) Yönetim Kurulu Başkanı Işınsu Kestelli, barajlardaki su seviyelerinin düşmesinin tarımsal sulama açısından ciddi bir tehdit oluşturduğunu vurguladı. Kestelli, İzmir’de halen yaygın şekilde kullanılan vahşi sulama yönteminin sürdürülemez olduğunu belirterek, bu şekilde devam edilirse kentin verimli tarım alanlarının birkaç on yıl içinde üretim dışı kalabileceği uyarısında bulundu.
Kuraklık Tarımda Verimi Düşürüyor
Ege Bölgesi genelinde mevsim normallerinin altında kalan yağış miktarı, yüksek sıcaklıklarla birleşerek tarımsal üretimi olumsuz etkiliyor. Pamuk, mısır ve domates gibi suya yoğun ihtiyaç duyan ürünlerde verim kayıplarının kaçınılmaz hale geldiğini belirten Kestelli, bu durumun çiftçiler için zorlu bir süreci beraberinde getirdiğini ifade etti. Ayrıca kırsal bölgelerde yaşanan orman yangınlarının hayvancılıkla uğraşan üreticilere ağır zarar verdiğini, yem stokları ve yaşam alanlarının büyük ölçüde tahrip olduğunu da dile getirdi.
Su Stresi Ürün Kalitesini Düşürüyor
Kestelli, bu yaz Ege’de yaşanan kuraklığın özellikle pamuk, mısır ve ayçiçeği gibi bitkilerde su stresine neden olduğunu belirtti. Yetersiz su nedeniyle bu ürünlerin daha kısa, zayıf ve düşük verimli hale geldiğini ifade etti. Örneğin pamukta lif kalitesi, mısırda dane doluluğu gibi temel kalite kriterlerinin ciddi şekilde etkilendiğini söyledi. Aynı şekilde buğday ve arpa gibi hububat ürünlerinde de dane tutumunun zayıf kaldığı ve verim kayıplarının açıkça görüldüğü kaydedildi.
Yer Altı Suları Tükeniyor, Enerji Maliyetleri Artıyor
Barajlardaki doluluk oranlarının düşmesi çiftçileri alternatif su kaynaklarına yöneltiyor. Bu noktada en çok tercih edilen kaynak yer altı suları olsa da, sürekli ve derinden çekilen su, hem kaliteyi düşürüyor hem de enerji maliyetlerini artırıyor. Kestelli, bu döngünün sürdürülemez olduğuna dikkat çekerek, “Daha az su, daha fazla enerji, daha düşük verim” tablosunun tarımı tehdit ettiğini ifade etti.
Su Kıtlığı Üretim Desenlerini Değiştirecek
Tarımda kullanılan suyun büyük kısmının buharlaşma, sızma ve yüzey akışıyla kaybolduğunu belirten Kestelli, vahşi sulamanın yalnızca su israfına değil, aynı zamanda toprağın tuzlanması, gübre etkinliğinin düşmesi ve çevresel kirlenmeye neden olduğunu söyledi. Bu yöntemlerin devam etmesi halinde İzmir’de bazı ürünlerin yetiştiriciliğinin imkansız hale geleceğini vurguladı.
Kestelli’den Stratejik Mücadele Çağrısı
Kestelli, kuraklıkla mücadelede kısa, orta ve uzun vadeli stratejilerin devreye alınması gerektiğini vurguladı. Kısa vadede çiftçilere eğitim verilmesi, modern sulama tekniklerinin desteklenmesi gerektiğini söyledi. Orta vadede ürün desenlerinin bölgesel su varlığına göre planlanması, uzun vadede ise suyu merkeze alan akıllı tarım politikalarının benimsenmesi gerektiğini belirtti. Damla sulama ve yapay zekâ destekli sulama sistemlerinin yaygınlaştırılması gerektiğini savundu.
“Zaman Daralıyor” Uyarısı
İzmir’in 240 farklı ürün deseniyle Türkiye tarımında önemli bir yere sahip olduğunu belirten Kestelli, “Bu potansiyeli sürdürebilmek için artık suyu nasıl kullandığımızı sorgulamalıyız. Zaman daralıyor. Ya kaynakları akıllıca yöneteceğiz ya da bereketli topraklarımızı kaybedeceğiz” dedi.