İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Mert Bektaş, şekerli ve gazlı içeceklerde yoğun şekilde kullanılan fruktozun obezite, diyabet ve diğer ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği konusunda uyardı.
Dr. Bektaş, özellikle işlenmiş gıdalarda ve içeceklerde yaygın olan yüksek fruktozlu mısır şurubu (HFCS) formunun, vücutta olumsuz etkiler yarattığını belirtti. Fruktozun, doğal meyvelerde lifle birlikte tüketildiğinde sorun yaratmadığını ancak aşırı tüketiminin ciddi sağlık problemlerine neden olabileceğini vurguladı.
Fruktozun Zararları:
Dr. Bektaş, fruktozun fazla tüketilmesinin neden olduğu sağlık sorunlarını şöyle sıraladı:
-
Obezite: Fruktoz, tokluk hissi yaratmaz, bu da kalori alımını artırarak kilo alımına yol açar.
-
Karaciğer Yağlanması: Fruktoz, neredeyse tamamen karaciğerde metabolize olur ve aşırı tüketimi karaciğerin yağ üretimini artırarak alkol dışı yağlanmaya yol açar.
-
İnsülin Direnci ve Diyabet: Düzenli olarak şekerli içecek tüketimi, Tip 2 diyabet riskini %20-25 oranında artırır.
-
Kalp Hastalıkları Riski: Fruktoz, trigliserit seviyelerinde artışa neden olarak damar sağlığını olumsuz etkiler.
-
Diş Sağlığı: Hem diş çürüklerini artırır hem de asidik yapısı mineyi aşındırır.
Sağlıklı Alternatifler:
Fruktoz içeren içeceklerin yerine su, ayran, kefir, şalgam, şekersiz bitki çayları ve komposto gibi sağlıklı içeceklerin tercih edilmesi gerektiğini belirten Dr. Bektaş, bu içeceklerin daha besleyici olduğunu ve vücuda zarar vermediğini söyledi.
Türkiye’de Obezite Alarmı:
Türkiye’nin obezite oranının Avrupa’nın en yüksek seviyelerinden biri olduğuna dikkat çeken Dr. Bektaş, 15 yaş üstü bireylerin %20,4’ü, çocukların ise %10’u obezite sorunu yaşadığını belirtti. Bu sorunun çözülmesi için ailelerin, okulların ve kamu politikalarının önlem alması gerektiğini vurguladı.
Fruktoz Tüketiminin Azaltılması:
Fruktoz tüketiminin azaltılmasının, kısa vadede iştah kontrolünü kolaylaştırarak gereksiz kalori alımını engelleyeceğini ve uzun vadede obezite, diyabet, insülin direnci ve kalp hastalıkları riskini belirgin ölçüde düşüreceğini ifade etti.
Günlük Yaşamda Alınması Gereken Önlemler:
-
Evde şekerli içecek bulundurmamak.
-
Çocuklara su içme alışkanlığı kazandırmak.
-
Dışarıda şekerli içecekler yerine ayran, maden suyu veya şekersiz bitki çaylarını tercih etmek.
-
Etiket okuma alışkanlığı edinmek ve tatlı isteğini meyve gibi doğal alternatiflerle gidermek.
Dr. Bektaş, sağlıklı içeceklerin ve doğru beslenme alışkanlıklarının, bireylerin uzun vadede sağlıklarını korumalarına yardımcı olacağına dikkat çekti.