ANKARA / TEKHA
Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) tarafından son yıllarda eğitim alanında hayata geçirilen yeni müfredat çalışmaları, dijitalleşme vizyonu ve uluslararası öğrenci başarı araştırmalarındaki yükseliş grafiği, küresel kuruluşların raporlarına yansıdı. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile birlikte Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı (OECD) tarafından yürütülen PISA ve TIMSS gibi araştırmalardaki başarı artışı, uluslararası eğitim çevrelerinin dikkatini çekiyor.
Beceri Ve Değer Odaklı Yeni Müfredat Yaklaşımı
MEB tarafından 10 yıllık bir çalışma sonucunda hazırlanan ve 2024-2025 eğitim öğretim yılında kademeli olarak uygulamaya konulan Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli; bilgi aktarımının ötesine geçerek beceri temelli öğrenmeyi, değerler eğitimini ve öğrencilerin bütüncül gelişimini odağına alıyor. Modelin beceri odaklı yapısı, OECD üyesi ülkeler başta olmak üzere çok sayıda devlet ve uluslararası kurum tarafından takip ediliyor.
Güney Afrika Cumhuriyeti’nde geçen yıl kasım ayında gerçekleştirilen G20 Eğitim Bakanları Toplantısı’nda MEB’in uygulamaları UNICEF tarafından dünyaya örnek gösterildi. UNICEF Küresel Eğitim ve Ergen Gelişimi Direktörü Pia Britto, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin uluslararası arenada takdir topladığını ifade ederek öğretmen eğitimleri ve erken çocukluk eğitimindeki ulusal standartları vurguladı. Azerbaycan basını da haberlerinde, Türkiye’nin akademik gelişimle milli-manevi değerleri birleştiren bir eğitim dönüşümü gerçekleştirdiğini kaydetti.
Dijitalleşme Ve Teknoloji Altyapısında Küresel Liderlik
Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) raporlarında, Türkiye’nin neredeyse tüm dersliklerinde etkileşimli tahta ve internet altyapısı bulunduran dünyadaki tek ülke olduğuna dikkat çekildi. Kırgızistan Eğitim Bakanı Dogdurkul Kendırbaeva, Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin ile görüşmesinde, “Türkiye’nin, eğitim alanında teknoloji kullanımı konusunda desteğini bekliyoruz.” diye konuştu. Eski Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu Başkanı Büyükelçi Thomas Ossowski de Türkiye’nin dijitalleşme dâhil pek çok alanda diğer ülkelere rol model olabileceğini belirtti.
OECD tarafından yayımlanan “Bir Bakışta Eğitim 2025 Raporu” içerisinde Türkiye’nin eğitimde kapsayıcılığı artırma ve genç nüfusu eğitime kazandırma başlıklarında öne çıktığı kaydedildi.
Uluslararası Başarı Sıralamalarında Dikkat Çeken Yükseliş
Türkiye’nin PISA ve TIMSS araştırmalarındaki ivmesi uluslararası temsilcilerce inceleniyor. Japonya eğitim heyeti ölçme-değerlendirme uygulamalarını yerinde incelerken, OECD Genel Sekreteri Mathias Cormann PISA sonuçlarının son 10 yılda Türkiye’de doğru yönde ilerlediğini aktardı.
OECD Eğitim Direktörü Andreas Schleicher ise Türkiye’nin adımlarını değerlendirirken, “Sihirli bir değnek buldukları için değil, tutarlı sistemler inşa ettikleri için, eğitimi sürdürülebilir kılmaya dönük yerel kaynakları seferber ettikleri için ve daha iyi becerilerin daha iyi işlere ve daha iyi yaşamlara dönüştüğü iş gücü politikalarına yatırım yaptıkları için…” ifadelerini kullandı. UNESCO Eğitimden Sorumlu Genel Direktör Yardımcısı Stefania Giannini de Türkiye’yi parlak ülke örnekleri arasında gösterdi.
Bakan Tekin Eğitim Politikalarının Detaylarını Aktardı
Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, konuya ilişkin yaptığı değerlendirmelerde, 2010’lu yıllardan itibaren sistemi hem bakanlık bünyesindeki izleme birimleriyle hem de uluslararası göstergelerle analiz ettiklerini bildirdi. Okulların fiziki ve teknolojik ihtiyaçlarını yapay zeka destekli sistemlerle takip ettiklerini aktaran Tekin, PISA ve TIMSS’in uygulanmadığı yıllarda ABİDE araştırmasıyla öğrencilerin akademik gelişimini izlediklerini söyledi.
Vesayetçi yapıların engelleri kalktıktan sonra uluslararası raporlardaki ivmenin arttığını kaydeden Bakan Tekin, “Okullaşma oranı, derslik başına düşen öğrenci sayısı, öğretmen başına düşen öğrenci sayısı, eğitimde teknolojinin kullanımı gibi konularda Türkiye’nin uluslararası ortalamaların üzerine çıktığı çok net bir şekilde ifade ediliyor. Bu bizim için önemli ve biz bunun devamını sağlayacak, bu anlamda geriye düşmeyecek adımları atmaya devam ediyoruz. Zaten Sayın Cumhurbaşkanı’mızın, başbakan olduğu tarihten itibaren bütün bütçelerimizde eğitim öğretime birinci öncelik verildiği için bu böyle devam edecek.” şeklinde konuştu.
Müfredatın beceri odaklı hale getirilmesiyle başarıların yükseldiğine değinen Tekin, 59. PISA Yönetim Kurulu Toplantısı’nda Türkiye’nin program değişikliklerinin farklı ülkelere anlatılması yönünde tavsiye kararı alındığını hatırlattı. TIMSS verilerine değinen Tekin; Türkiye’nin 4. sınıf fen bilimlerinde 4’üncü, 8. sınıf fen bilimlerinde 7’nci, 4. sınıf matematikte 8’inci ve 8. sınıf matematikte OECD ülkeleri arasında 10’uncu sırada yer aldığını bildirdi.
PISA 2025 sonuçlarının 8 Eylül’de Bratislava’da açıklanacağını belirten Bakan Tekin, “Çocuklarımızın uluslararası arenada rekabet ederken güçlü olmasını istiyoruz ama bir taraftan da bizi biz yapan değerlerden de uzaklaşmalarını istemiyoruz. Dolayısıyla böyle bakıyoruz mevzuya. Başka ülke yetkilileriyle konuşurken de o ülkenin kendi geleceğinin çocukları tarafından sahiplenilmesi, dünya barışının çocuklar tarafından içselleştirilmesi, dünyada insan hakları ihlallerinin, savaşların sona erdirilmesi için eğitim öğretim programlarında mutlaka bunların yer alması gerektiğini paylaşıyoruz.” açıklamasını yaptı.