Kayseri’nin Hacılar İlçesinde Yarım Bin Yıllık Geçmişe Sahip Kar Kuyuları, Yaz Aylarında Doğal Buzdolabı Görevi Görmesi İçin İmece Usulüyle Doldurulmaya Başlandı
Kayseri’nin Hacılar ilçesinde, Erciyes Dağı’nın eteklerinde bulunan ve tarihi 500 yıl öncesine dayanan kar kuyularında hareketlilik başladı. Geçmişte su ihtiyacını karşılamak amacıyla inşa edilen yaklaşık 1200 kuyudan 300’ü, günümüzde geleneksel yöntemlerle soğuk su ve buz elde etmek için kullanılmaya devam ediyor. Kasım ayında temizliği yapılan 7 metre derinliğindeki kuyulara, kentte etkili olan yağışların ardından sezonun ilk karları basılmaya başlandı.
İmece Usulüyle Yaz Hazırlığı
Bölge halkı, kayalık ve gölge alanlarda biriken temiz toz karları çuvallarla taşıyarak kuyuları dolduruyor. “Aksu Sohbet Grubu” adı altında birleşen mahalle sakinleri, imece usulüyle kuyuları karla doldurup kapaklarını yaz başına kadar açılmamak üzere mühürlüyor. Yazın 35 dereceyi bulan sıcaklarda açılan bu kuyular, hem soğuk su kaynağı hem de bir çeşit doğal buzdolabı işlevi görüyor.
Hem İçecek Hem de “Karsambaç” Oluyor
Kuyulardan çıkarılan kar suları içme suyu olarak kullanılırken, çıkarılan kar kütleleri ise üzerine pekmez, yoğurt, ceviz veya fındık dökülerek yöresel bir lezzet haline getiriliyor. Bölge sakinleri, özellikle kar suyuyla yapılan çayın ve ayranın lezzetinin başka hiçbir suda olmadığını belirtiyor.
“Biz Son Nesiliz” Sitemi
Bölgede kar kuyusu bulunan 67 yaşındaki Ahmet Gengeç, geleneği yaşatmak için büyük çaba sarf ettiklerini belirterek şunları söyledi:
“Şebeke suyumuz var ama biz geleneğimize sahip çıkma adına imece usulü kar kuyularını doldururuz. Sezonun ilk karlarını kuyuya attık. Yazın sıcaklarda isteyene ücretsiz olarak kar dağıtıyoruz. Bu gelenek ata geleneği, bizim için nostalji. Ancak bizim nesil son nesil. Yeni nesil bu kuyulara sahip çıkmıyor. Biz sağlığımız el verdiği sürece bu mirası devam ettireceğiz.”
80 yaşındaki Mustafa Özdemir ise kar suyunun kıymetine değinerek, “Eskiden şebeke suyu yokken bu kuyular hayat kaynağıydı. Şimdi teknoloji var ama bu suyun yerini hiçbir şey tutmaz. Bizden sonraki nesil bu zahmetli işi yapmaz, bu yüzden biz devam ettirebildiğimiz kadar sürdüreceğiz” dedi.